هر انسانی که دست به تلاش برای رسیدن به هدفی می زند یا قدم در مسیری می گذارد که طی کردن آن نیاز به زمان دارد، بدون شک نیاز به یک یا چند عامل و محرک برای تشویق شدن دارد که آنها را عوامل انگیزشی می نامیم.

انگیزه یا انگیزش چیست

برای انگیزه دو تعریف مشهور زیر را گفته اند:

  1. عاملی که ما را برمی انگیزد، به حرکت وامی دارد و به سوی رفتار معین سوق میدهد را انگیزه گویند.
  2. انگیزه چیزی است که ما را به حرکت درمیآورد و مسیری که باید طی کنیم را معین می کند.

انواع انگیزه

انگیزه ها می توانند از نظر جهت و شدت در افراد متفاوت باشند.

  1. انگیزه درونی
  2. انگیزه بیرونی

در انگیزه بیرونی، عامل خارجی انگیزشی فرد را به انجام دادن کاری خاص برمی انگیزد.
در انگیزه درونی، فرد کار یا فعالیت را به خاطر خود آن چیز انجام می دهد، زیرا به آن کار علاقه دارد، برایش جالب است و با نیازهای فطری او مطابقت دارد.

وابستگی به انگیزه

در این بین عاملی سبب می شود که همین (انگیزه) تبدیل به شمشیری دو لبه شود. به عبارت دیگر انگیزه به همان اندازه که می تواند مفید باشد و در پیشرفت فرد موثر باشد، می تواند او را از مسیرش دور کند.

اما چطور می شود که انگیزه تبدیل به مانع پیشرفت می شود؟

این اتفاق بیشتر برای دانش آموزان و داوطلبان کنکور زمانی رخ می دهد که انگیزه برای آنها تبدیل به یک وابستگی روحی-عاطفی می شود. یعنی وابستگی شدیدی نسبت به عامل انگیزشی خود پیدا کرده یا اینکه نسبت به انرژی گرفتن از آن، وابستگی پیدا می کند.

در هر دو حالت کارکرد انگیزه، تاثیر خود را از دست می دهد.